وزنى و مقدارى نيست . ( 1 ) شگفت آنكه مردم تاكنون هنوز دربارهء اين صلح دچار اشتباه و كج‌بينىاند و يكى نيست كه با بررسى كامل و با استناد به دلائل و شواهد عقلى و نقلى ، سيماى اين صلح را روشن سازد . من ، بارها در اين صدد بوده‌ام ، ولى مشيت حكيمانه‌ى خداى - عز و جل - بر اين قرار گرفت كه بدين مهم ، كسى را كه از همه رو سزاوارتر و شايسته‌تر است ، برانگيزد . . و او فراهم‌آورنده‌اى اين كتاب مبتكرانه - صلح الحسن - است كه به حق ، در موضوع خود ، سخن آخرين است و گزارنده‌ى قضاوت راستين و نماينده‌ى مرز حق و باطل . بر فصول درخشنده‌ئى چند از آن - كه نمايشگر فضل مؤلف بزرگوار نيكوكارش بود - واقف آمدم و آن را براستى در كاوشگرى و باريك بينى و ميانه روى و هم در قاطعيت بيان و استدلال ؛ و ريزه‌كارى و تتبع ؛ و پرهيز و احتياط در نقل گفتارها ؛ و رادمنشى در مجادله ؛ و احاطه بر چيزهاى مناسب موضوع ، در عين روانى اسلوب ؛ و انسجام سخن ؛ و رسائى در آنجا كه سخن به ايجاز گفته ؛ و زيبائى و گيرائى در آنجا كه سخن را به درازا كشانده . . . درست همانند مؤلف بزرگوارش يافتم . كتاب ، فراهم‌آمده‌ى فكرى منظم ، مبتكر و قوى است . هماهنگى و پيوستگىاش آن را به صورت جويبارى سرشار و لبريز از اندوخته‌هاى عقلى و نقلى در آورده و به واحدهائى بهم بسته و بنهايت غنى و كامل - از همه‌ى جهاتى كه با موضوع متناسب است و موجب ارزش تمام - همانند ساخته است . پيراستگيش همراه با جامعيت - و روشنىاش همراه با عمق - و نقد تحليلىاش نقطه‌ى مركزى اين مميزات است .